Καθιερώθηκε για την επιτάχυνση της εξάλειψης του καρκίνου του τραχήλου της μήτρας ως προβλήματος δημόσιας υγείας.

Η Ημέρα Δράσης για την Εξάλειψη του Καρκίνου του Τραχήλου της Μήτρας (Cervical Cancer Elimination Day of Action) τιμάται κάθε χρόνο στις 17 Νοεμβρίου. Καθιερώθηκε από τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας με αφορμή την έναρξη της παγκόσμιας στρατηγικής του για την επιτάχυνση της εξάλειψης του καρκίνου του τραχήλου της μήτρας ως προβλήματος δημόσιας υγείας.
Ο καρκίνος του τραχήλου της μήτρας προκύπτει από την ανώμαλη ανάπτυξη κυττάρων στον τράχηλο. Σχεδόν το 90% των κρουσμάτων είναι πλακώδη καρκινώματα, περίπου το 10% αδενοκαρκινώματα, και τα υπόλοιπα άλλοι τύποι. Αποτελεί τον τέταρτο συχνότερο καρκίνο συνολικά και τον τρίτο συχνότερο και τέταρτο πιο θανατηφόρο καρκίνο στις γυναίκες, αντιπροσωπεύοντας περίπου το 8% όλων των νέων περιστατικών και θανάτων από καρκίνο.
Οι περισσότερες περιπτώσεις σχετίζονται με τον ιό των ανθρώπινων θηλωμάτων (HPV). Ωστόσο, δεν προκαλούν όλοι οι τύποι HPV καρκίνο, και οι περισσότερες γυναίκες που έχουν μολυνθεί από HPV δεν θα αναπτύξουν καρκίνο τραχήλου. Άλλοι παράγοντες κινδύνου είναι η κληρονομικότητα, το κάπνισμα, η μακροχρόνια χρήση αντισυλληπτικών χαπιών από γυναίκες με HPV, οι πολλαπλές εγκυμοσύνες και ένα αδύναμο ανοσοποιητικό σύστημα. Συνήθως ο καρκίνος αναπτύσσεται από μια προκαρκινική κατάσταση, τη δυσπλασία του τραχήλου, η οποία από μόνη της είναι καλοήθης αλλά μπορεί να εξελιχθεί σε καρκίνο αν δεν αντιμετωπιστεί.
Το πρόβλημα είναι ότι στα αρχικά στάδια ο καρκίνος του τραχήλου δεν παρουσιάζει συμπτώματα, ενώ τα πρώιμα σημάδια (ανώμαλη κολπική αιμορραγία, μέτριος πόνος κατά τη σεξουαλική επαφή, πυελικός πόνος, κολπικές εκκρίσεις) δεν είναι ειδικά. Έτσι, συχνά διαγιγνώσκεται όταν έχει ήδη κάνει μεταστάσεις, ιδιαίτερα σε χώρες μεσαίου και χαμηλού εισοδήματος όπου η πρόσβαση σε υπηρεσίες υγείας είναι περιορισμένη.
Η διάγνωση γίνεται με εξέταση προσυμπτωματικού ελέγχου και στη συνέχεια με βιοψία για επιβεβαίωση. Ιατρικές απεικονίσεις (υπέρηχος, αξονική, μαγνητική) χρησιμοποιούνται για τον έλεγχο της εξάπλωσης του όγκου. Η θεραπεία συνήθως περιλαμβάνει συνδυασμό χειρουργικής επέμβασης, ακτινοθεραπείας και χημειοθεραπείας. Η πρόγνωση εξαρτάται από το στάδιο του καρκίνου και την πρόσβαση στη θεραπεία· υπάρχει σημαντική ανισότητα στα ποσοστά επιβίωσης μεταξύ ανεπτυγμένων και αναπτυσσόμενων χωρών.
Τα καλά νέα είναι ότι ο καρκίνος του τραχήλου της μήτρας μπορεί να προληφθεί. Εφόσον σχετίζεται με τον HPV, συνιστάται έντονα ο εμβολιασμός έναντι των καρκινογόνων τύπων του ιού σε νεαρή ηλικία. Τα προφυλακτικά προσφέρουν κάποια προστασία, αλλά ο ιός μπορεί να μεταδοθεί με δερματική επαφή σε περιοχές που δεν καλύπτονται. Ο τακτικός έλεγχος (οπτική επιθεώρηση και Τεστ Παπανικολάου) είναι ουσιαστικός για την έγκαιρη ανίχνευση της δυσπλασίας και του καρκίνου.
Στις 17 Νοεμβρίου 2020, ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας παρουσίασε τη στρατηγική του για την εξάλειψη του καρκίνου του τραχήλου της μήτρας, η οποία στοχεύει στην επίτευξη των στόχων «90–70–90» έως το 2030: 90% των κοριτσιών πλήρως εμβολιασμένα κατά του HPV έως τα 15, 70% των γυναικών να έχουν υποβληθεί σε εξέταση υψηλής ακρίβειας στα 35 και ξανά στα 45 και 90% των γυναικών με διάγνωση τραχηλικής νόσου να λαμβάνουν θεραπεία.
Για να τιμήσει την έναρξη της Στρατηγικής και να ενισχύσει τους στόχους της, ο ΠΟΥ όρισε την 17η Νοεμβρίου ως Ημέρα Δράσης για την Εξάλειψη του Καρκίνου του Τραχήλου της Μήτρας. Κάθε χρόνο, υποστηρικτές της Στρατηγικής του ΠΟΥ αξιολογούν την πρόοδο και αναλαμβάνουν νέες δεσμεύσεις για την επίτευξη των στόχων «90–70–90». Παράλληλα, φορείς υγείας και άλλοι οργανισμοί σε όλο τον κόσμο διοργανώνουν τοπικές δράσεις και εκδηλώσεις για την ενημέρωση σχετικά με τον καρκίνο του τραχήλου και τη σημασία της πρόληψης και της έγκαιρης διάγνωσης.
Πηγή: https://www.sansimera.gr/worldays/782
© SanSimera.gr