Κυριακή 18 Ιανουαρίου 2026

ΣΤΗΝ ΕΠΟΜΕΝΗ ΤΑΞΗ Ο,ΤΙ ΚΑΙ ΝΑ ΓΙΝΕΙ: ΕΠΙΒΙΩΝΟΝΤΑΣ ΣΤΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΧΩΡΙΣ ΝΑ ΑΝΟΙΞΕΙΣ ΒΙΒΛΙΟ!

΄Οταν το σχολείο μετατρέπεται σε χώρο κοινωνικής συνάθροισης και μόνο


Μαθηματικός - ερευνητής
Στράτος Στρατηγάκηςstratig@yahoo.com

Μαθητής της Α’ Λυκείου γράφει τον Ιούνιο σε όλα τα μαθήματα μονάδα, στην Ιστορία δύο και στα Αγγλικά πέντε. Περνάει στην επόμενη τάξη ακόμη και αν έχει προφορικά οκτώ; Φυσικά, όπως μπορείτε να δείτε στον πίνακα με τις βαθμολογίες του μαθητή του παραδείγματός μας.
Αυτός ο μαθητής έχει σε όλα τα βασικά μαθήματα προφορικά 8 και γράφει σε όλα μονάδα. Ο μέσος όρος των βαθμών του στα 14 μαθήματα είναι 8,6 και προφανώς ο μαθητής θα έπρεπε να μείνει μετεξεταστέος. Ο συγκεκριμένος μαθητής, όμως, περνάει πανηγυρικά στη Β Λυκείου με μέσο όρο 10. Πώς γίνεται αυτό το… μαγικό; Φαίνεται στον πίνακα 2, όπου υπολογίζονται οι μέσοι όροι των κλάδων.
Τα Αρχαία Ελληνικά και τα Νέα Ελληνικά αποτελούν ένα κλάδο που λέγεται Ελληνική Γλώσσα· ο μέσος όρος των δύο βαθμών μας δίνει ένα βαθμό το βαθμό της Ελληνικής Γλώσσας. Το ίδιο συμβαίνει με την Άλγεβρα και τη Γεωμετρία που ο μέσος όρος τους δίνει ένα βαθμό το βαθμό των Μαθηματικών. Ο μέσος όρος στη Βιολογία, τη Φυσική και τη Χημεία δίνουν το βαθμό των Φυσικών Επιστημών. Έτσι τα 7 βασικά μαθήματα δίνουν μόνο τρεις βαθμούς και τα 14 μαθήματα γίνονται 10.

Τα 10 μαθήματα δίνουν τον μέσο όρο της χρονιάς που είναι 10 και ο μαθητής προάγεται με επιτυχία στη Β Λυκείου. Πώς ο βαθμός των δύο διακριτών μαθημάτων της Άλγεβρας και της Γεωμετρίας που διδάσκονται πέντε ώρες την εβδομάδα δίνουν ένα βαθμό, που έχει την ίδια αξία με το βαθμό της Γυμναστικής και το ίδιο ισχύει για τη Γλώσσα, τη Φυσική, τη Χημεία και τη Βιολογία είναι κατάλοιπο πραγμάτων που ίσχυαν πριν περισσότερα από 40 χρόνια. Τότε τα μαθήματα χωρίζονταν σε πρωτεύοντα και δευτερεύοντα και για να περάσεις τη χρονιά έπρεπε να έχεις τη βάση στα πρωτεύοντα.
Δημιουργήθηκαν οι κλάδοι για να βοηθήσουν τους μαθητές που δεν ήταν καλοί στη Γεωμετρία, για παράδειγμα, να δανειστούν μονάδες από την Άλγεβρα και να περάσουν την τάξη. Ο διαχωρισμός σε πρωτεύοντα και δευτερεύοντα καταργήθηκε, η απαίτηση για βαθμούς πάνω από τη βάση στα πρωτεύοντα καταργήθηκε, αλλά ξεχάστηκαν οι κλάδοι των μαθημάτων που δεν εξυπηρετούν τίποτα πια, αλλά αντίθετα κάνουν κακό, διότι προάγονται όλοι, αρκεί να μην μείνουν από απουσίες.
Πέρα από την προαγωγή στην επόμενη τάξη που είναι αυτόματη πια, το χειρότερο όλων είναι ότι μαθαίνουμε τα παιδιά μας ότι μπορούν να επιβιώνουν στο σχολείο χωρίς να ανοίγουν βιβλίο. Μόλις το συνειδητοποιήσουν αυτό αράζουν στο κινητό τους και αδιαφορούν για οτιδήποτε γίνεται στο σχολείο. Έτσι παράγουμε αγράμματους αριστούχους. Το σχολείο μετατρέπεται σε ένα χώρο κοινωνικής συνάθροισης και μόνο.
Δεν χρειάζεται χρήματα και επενδύσεις. Με μία απλή υπουργική απόφαση και μία αλλαγή στο λογισμικό του my school καταργούνται οι κλάδοι των μαθημάτων και ακολουθείται η εξής απλή αρχή: Κάθε μάθημα που διδάσκεται σε χωριστές ώρες με χωριστό βιβλίο και εξετάζεται χωριστά δίνει ένα βαθμό. Απλό, εύκολο και δίκαιο.
Αυτή και μόνο η απόφαση θα δώσει το μήνυμα στους μαθητές ότι για να πας στην επόμενη τάξη πρέπει και εσύ να κάνεις κάτι, εκτός από το να παρευρίσκεσαι στο σχολείο. Εμείς, όμως, τους δίνουμε το μήνυμα ότι και να κάνεις θα πας στην επόμενη τάξη. Δεν είναι παράλογο, λοιπόν, που τα παιδιά περιφρονούν το σχολείο. Εμείς δεν του δίνουμε αξία γιατί να του δώσουν αυτά;
Φυσικά μια τέτοια απόφαση δεν μπορεί να ισχύσει από φέτος, διότι θα αποτελεί αιφνιδιασμό, αλλά είναι πολύ εύκολο να ισχύσει από του χρόνου και να αλλάξει λίγο το κλίμα στα σχολεία. Δεν νομίζω ότι θα μπορούσε να υπάρξει σοβαρή αντίρρηση από κανέναν σε μία τέτοια ρύθμιση, συνεπώς ο δρόμος είναι ανοικτός.
Δεν είναι μόνο αυτό. Το μάθημα, ο λόγος που τα παιδιά πάνε στο σχολείο, έχει χάσει τη σημασία του. Δεν είναι πια το σημαντικότερο. Υπάρχουν δράσεις και “δράσεις” για ένα σωρό λόγους· από σοβαρούς έως ασήμαντους. Όλες αυτές οι δράσεις γίνονται στη διάρκεια του εκπαιδευτικού ωραρίου. Δεν γίνεται δηλαδή μάθημα και στη θέση του μαθήματος γίνονται όλα αυτά. Υπάρχει, για παράδειγμα, η ημέρα του αθλητισμού. Τα παιδιά δεν κάνουν μάθημα και ασχολούνται με τον αθλητισμό. Δεν φτάνει που δεν υπάρχουν σοβαρές αθλητικές εγκαταστάσεις στα σχολεία, δεν φτάνει που δύο ώρες την εβδομάδα έχουν γυμναστική χρειάζεται και μία μέρα αφιερωμένη στον αθλητισμό. Όλα αυτά που γίνονται στις ώρες των μαθημάτων αντί για μάθημα περνούν το μήνυμα ότι κάνουμε μάθημα αν δεν έχουμε κάτι άλλο να κάνουμε. Το μάθημα μπορεί να μην γίνεται αν έχουμε κάτι άλλο να κάνουμε. Ακόμη ένας λόγος για να απαξιώνεται το σχολείο και το μάθημα. Φυσικά υπάρχει και αυτό που δεν μπορούμε να παλέψουμε με τίποτα. Η μόρφωση δεν αποτελεί πια αξία της κοινωνίας μας.

Πηγή: https://www.naftemporiki.gr/society/2059927/stin-epomeni-taxi-oti-kai-an-ginei-epivionontas-sto-scholeio-choris-na-anoixeis-vivlio/