Η Ελλάδα καταγράφει τη χαμηλότερη απασχόληση πρόσφατα αποφοίτων στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Το πτυχίο δεν αρκεί πάντα για μια θέση εργασίας, ενώ η αναντιστοιχία σπουδών-εργασίας και οι οικονομικές πιέσεις συμπληρώνουν μια δύσκολη εργασιακή πραγματικότητα.
Το πτυχίο αποτελεί παραδοσιακά στην Ελλάδα βασικό στόχο των περισσότερων νέων μετά το σχολείο με την «υπόσχεση» της εύρεσης μιας καλής θέσης εργασίας.
Ωστόσο, στην πράξη φαίνεται πως πλέον δεν αποτελεί εχέγγυο για την αγορά εργασίας. Η απόσταση από την αποφοίτηση μέχρι μια πρώτη θέση εργασίας αποδεικνύεται μεγάλη για τα περισσότερους πρόσφατα απόφοιτους. Μάλιστα, η Ελλάδα κατατάσσεται τελευταία μεταξύ των χωρών της Ευρωπαϊκής Ένωσης στην απασχόληση των νέων απόφοιτων, σύμφωνα με τα στοιχεία της Eurostat.
«Όλοι οι συμφοιτητές μου που βρήκαν δουλειά άμεσα, βρήκαν με κονέ» σημειώνει στο ΒΗΜΑ ο Γιώργος Δ. που πρόσφατα τελείωσε τις σπουδές του στο Πανεπιστήμιο Πειραιώς. Υποστηρίζει πως «όσοι έπιασαν δουλειά το έκαναν σε οικογενειακές επιχειρήσεις ή μέσω κάποιοι γνωστού».
Το άτυπο σύστημα «γνωστός-γνωστού» φαίνεται να αποτελεί έναν αρκετά διαδεδομένο τρόπο να εισαχθεί κανείς στην αγορά εργασίας.
Στην Ελλάδα οι πρόσφατα απόφοιτοι δυσκολεύονται να εργαστούν
Το 2025 μπόρεσαν να βρουν δουλειά μόλις έξι στους δέκα πρόσφατα απόφοιτους στην Ελλάδα, σύμφωνα με τη Eurostat. Πρόκειται για το χαμηλότερο ποσοστό μεταξύ των 27 κρατών-μελών της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Στην αμέσως επόμενη θέση βρίσκεται η Ιταλία με 71,8% και ακολουθεί η Ρουμανία με 72,7%. Αντίθετα, ο ευρωπαϊκός μέσος όρος βρίσκεται πολύ ψηλότερα, στο 83%.
Τελευταία η Ελλάδα στην απασχόληση πρόσφατα αποφοίτων στην Ευρωπαϊκή Ένωση
Η απόσταση είναι τεράστια: περισσότερο από 20 ποσοστιαίες μονάδες χωρίζουν την Ελλάδα από τον μέσο όρο της ΕΕ. Και σχεδόν 30 μονάδες από τη Μάλτα, όπου εργάζεται το 91% των πρόσφατων αποφοίτων.
Στην Ευρώπη βελτίωση, στην Ελλάδα όχι
Στην Ευρωπαϊκή Ένωση το ποσοστό απασχόλησης των πρόσφατα αποφοίτων έφτασε το 83% το 2025, από 82,3% έναν χρόνο νωρίτερα. Μέσα σε έντεκα χρόνια έχει αυξηθεί κατά 7,5 ποσοστιαίες μονάδες. Η μετάβαση δηλαδή από την εκπαίδευση στην αγορά εργασίας έχει γίνει σταδιακά ευκολότερη για τον μέσο Ευρωπαίο νέο.
Στην Ελλάδα, αντίθετα, το 2024 το αντίστοιχο ποσοστό βρισκόταν στο 73,2%. Μέσα σε έναν χρόνο η εικόνα που καταγράφει ο δείκτης επιδεινώθηκε αισθητά.
Η γενικότερη κατάσταση της ελληνικής αγοράς εργασίας εξηγεί μέρος του περιβάλλοντος μέσα στο οποίο επιχειρούν να μπουν οι νέοι. Το 2025 η Ελλάδα είχε ποσοστό απασχόλησης 71% στις ηλικίες 20-64 ετών, το τρίτο χαμηλότερο στην ΕΕ, ενώ η ανεργία βρισκόταν στο 8,9%, πίσω μόνο από την Ισπανία και τη Φινλανδία. Ακριβώς μετά τις σπουδές τους οι νέοι στην Ελλάδα βρίσκονται σε εργασιακό αδιέξοδο.
Κατά πόσο δουλεύουν, ενώ είναι φοιτητές;
Μια ριζική διαφορά μεταξύ Ελλάδας και Ευρωπαϊκής Ένωσης εντοπίζεται στο ό,τι στην ΕΕ ένας στους τέσσερις εργάζονται παράλληλα με τις σπουδές τους, ενώ στην Ελλάδα μόλις το 6% των ατόμων που σπουδάζουν καταγράφεται ως εργαζόμενο. Βέβαια, καλά πληροφορημένες πηγές αναφέρουν στο ΒΗΜΑ πως «καλό θα ήταν να αντιμετωπίζουμε με επιφύλαξη αυτά τα δεδομένα, καθώς πολλοί φοιτητές δουλεύουν μαύρα». Η τυχόν μη-δηλωμένη εργασία φοιτητών είναι δύσκολο να καταγραφεί στα επίσημα στοιχεία. «Ενώ ήμουν φοιτήτρια στην Ξάνθη ταυτόχρονα δούλευα στην εστίαση. Όλα μαύρα εννοείται, δεν υπήρχε άλλη επιλογή» σημειώνει στο ΒΗΜΑ η Αλεξάνδρα Π.
Τη ρωτήσαμε περισσότερα για τις συνθήκες της μη-δηλωμένης εργασίας και μας ανέφερε πως «όταν δούλευα μου είχαν δώσει τα στοιχεία ενός άλλου ατόμου, ονοματεπώνυμο, ΑΜΚΑ και τα λοιπά σε περίπτωση ελέγχου». Εντύπωση προκαλεί δε η οργανωμένη αντίδραση σε περίπτωση ελέγχου. «Άλλες φορές μου είχαν πει να κάνω πως είμαι πελάτισσα στο μαγαζί, αν σκάσει έλεγχος» αναφέρει στο ΒΗΜΑ.
Η αναντιστοιχία πτυχίου και αγοράς εργασίας
«Δεν μπορούσα να βρω δουλειά στο αντικείμενό μου (σ.σ. Πολιτική Επιστήμη και Ιστορία) και αναγκάστηκα να ξεκινήσω δουλειά στην εξυπηρέτηση πελατών» μας αναφέρει ο Γιάννης Π. πρόσφατα απόφοιτος του Παντείου Πανεπιστημίου.
Η περίπτωση του Γιάννη Π. αποτελεί μια πολύ συχνή περίπτωση στη χώρα μας. Στην Ελλάδα ένα στα τρία άτομα καταγράφεται σε θέσεις εργασίας χαμηλότερων τυπικών προσόντων από το επίπεδο των σπουδών του.
Πέρα από την χαμηλή απασχόληση των πρόσφατα αποφοίτων, παρατηρείται και σημαντική αναντιστοιχία μεταξύ αυτών έχουν σπουδάσει και αυτών που στην πράξη εξασκούν στην αγορά εργασίας.
Το ντόμινο της εργασιακής επισφάλειας
Η μεγάλη δυσκολία να εισαχθούν οι πρόσφατα απόφοιτοι στην αγορά εργασίας έχει ως αποτέλεσμα και την καθυστερημένη οικονομική και στεγαστική ανεξαρτησία των νέων.
Ένα στα δύο νέα άτομα στην Ελλάδα ζει με τους γονείς του (56,3%), ενώ το κόστος της στέγασης αποτυπώνεται να απαιτεί σχεδόν το μισό μέρος του μισθού για ένα εργαζόμενο άτομο.
Συνολικότερα, αυτή η εργασιακή πραγματικότητα μοιάζει δυσοίωνη για την πλειονότητα των πρόσφατα αποφοίτων.
Πηγή: https://www.tovima.gr/2026/08/29/to-vima-intelligence/ouragos-i-ellada-stin-apasxolisi-ton-prosfata-apofoiton/
